Meisjes van krijt review: vrouwen op zoek

Mocht je Lara Taveirnes nieuwste boek Meisjes van krijt zonder context in huis halen, zou je als fervent lezer misschien wel voor een verrassing kunnen staan. Het is namelijk een heruitgave van haar bekroonde debuut De kinderen van Calais uit 2014.

Verbeterd

Elke schrijver herleest wel eens ouder werk en denkt: “Ach, dat had toch beter gekund”. Is dat ook niet eigen aan schrijven? Voor online schrijfsels zijn aanpassingen makkelijk te doen, maar bij gepubliceerde werken gebeurt het vrijwel nooit. Lara Taveirne deed het dus wel, maar eigenlijk niet op eigen initiatief. In het voorwoord deelt ze dat het idee van haar nieuwe uitgeverij Prometheus kwam. De kinderen van Calais verscheen in 2014 bij Manteau. Enkele ‘foutjes’ aanpassen veranderde in wat meer werk dan voorzien: “fouten tegen perspectief, […] een beeld […] dat scherper kan, een kromme vergelijking, een gevalletje sentimenteel gezwets”, zoals ze zelf toegaf. Jezelf redigeren, het meest vervelende aan schrijven, maar Taveirne deed het met succes.

De oorspronkelijke titel suggereerde sinds de vluchtelingencrisis en het kamp in Calais een andere inhoud, dus werd het Meisjes van krijt. Dat was de titel die het verhaal in 2017 had toen het werd bewerkt voor het jeugdtheater. Qua structuur en indeling veranderde er niet veel, maar het zijn wel opvallende aanpassingen. De hoofdstukken zijn niet langer dan zeven bladzijden, en de tekst is vooral opgedeeld met jaartallen, van ‘1976’ tot ‘2009’, soms samengenomen in periodes. Taveirne kortte het boek ook nog in — ongeveer een derde werd geschrapt — maar het plot bleef hetzelfde.

Teleurgesteld

Dat plot gaat als volgt. Lilith en Violaine zijn hartsvriendinnen. Ze groeien op aan de kust van Noord-Frankrijk en zijn onafscheidelijk, al jarenlang. Op hun veertiende kopen ze samen hun eerste bikini. Niet veel later gaan ze samen voor het laatst naar het strand. Aan de rand van het klif worden de volgende dag de schooltassen van de twee meisjes gevonden. Beneden op het strand ligt het lichaam van Violaine. Meisjes van krijt vertelt wat er gebeurd is en hoe de omgeving van de meisjes met het voorval omgaat, zelfs generaties later.

Ik vertel verder liever niet te veel, omdat het boek zeker nog verrast. Er komen verschillende perspectieven aan bod, maar zo goed als alle personages zijn wel meisjes en vrouwen. Ze hebben ook wel wat gemeen. Ze lijken gedoemd om teleurgesteld te worden door mannen, en hebben een moeilijke relatie met hun eigenzinnige en eigenwijze moeders. Is het moederschap het ultieme doel of iets waartoe sommige vrouwen zich verplicht voelen? Taveirne neigt naar het melancholische antwoord, maar is wel altijd liefde, ook al kunnen personages die niet altijd op een goede manier uiten.

Vooroordeel

Bekentenis: Ik lees heel weinig in het Nederlands. Bij Nederlandse vertalingen vraag ik me door studiemisvorming constant af hoe het origineel las en of die versie niet beter is. Nederlandstalige romans, zeker de veelbesprokene, vind ik dan weer vaak overdreven taalvirtuoos geschreven, alsof auteurs per se willen bewijzen dat boeken in het Nederlands toch Literatuur moeten zijn. Hoogstaand, voor de meerwaardezoeker. Er zijn natuurlijk uitzonderingen, maar die perceptie houdt volgens mij best wat lezers tegen. En mij dus ook. Maar goed; collega’s raadden dit boek aan, en voorwaar! Ik moest mijn vooroordeel opzij schuiven.

Meisjes van krijt bevat nochtans ook heel veel personages die wel heel gevat en mijmerend naar de wereld kijken, waar ik ook een beetje allergisch voor ben. Die stijl is overtuigender mocht er één overkoepelende verteller geweest zijn. Hoeveel mensen denken écht op die manier na over hun eigen geschiedenis en leven?

Maar het was de instant boeiende structuur van het verhaal die me verder deed lezen. Door de korte hoofdstukken leest het verhaal echt als een trein, ook al bevat het een minimum aan dialogen. Taveirne heeft dit boek sterk opgebouwd, met genoeg spanningsbogen en wendingen om het generatieverhaal een interessante insteek te geven. Eens ik dan in die schrijfstijl gezogen zat, kon ik die ook meer appreciëren. De personages zijn boeiend en complex, herkenbaar maar toch ook elk met een hoek af. Ze verschillen onderling ook genoeg om aan het overkoepelende verhaal andere dimensies toe te voegen. Voor mijn doen heb ik dit boek ook snel uitgelezen, dus dat zegt genoeg.

Meisjes van krijt is nu te koop via bol.com.

We ontvangen een kleine commissie als je iets koopt via onze partnerlinks.