Eagles of the Republic review: in de val

Politieke thrillers volgen meestal maar jaren na de periode waarin ze zich afspelen, denk maar aan All The President’s Men of JFK. Het blijft zeldzaam om een film te maken over een regime dat nog aan de macht is, en is daarnaast zelfs gevaarlijk als dat regime niet helemaal pluis is. Regisseur Tarik Saleh doet het toch via een deels fictief verhaal in Eagles of the Republic, dat we meepikten op Film Fest Gent.

Roem beschermt niet

George Fahmy (Fares Fares, The Wheel of Time, Westworld) is een van de bekendste en meest succesvolle acteurs in Egypte, en dat weet hij duidelijk ook. Hij is gescheiden, waardoor de relatie met z’n zoon en ex-vrouw nogal stroef is. Nu heeft hij een veel jongere vriendin, Donya (Lyna Khoudri, Papicha), die graag actrice wil worden. Op een dag merkt hij dat hij gevolgd wordt, en wordt hij benaderd door een groep die tegen de president lijkt te zijn. Daar ontmoet hij onder andere de mooie en intelligente Suzanne (Zineb Triki), maar hij is op z’n hoede voor waar ze mee bezig zijn.

Kort daarna vertelt z’n manager hem dat de regering wil dat hij de hoofdrol gaat spelen in een film over de president, maar aanvankelijk weigert hij, tot z’n zoon bedreigd wordt. Hij neemt de rol toch aan, en het wordt al snel duidelijk dat ze de president vooral in een goed daglicht willen zetten, onder het goedkeurend oog van overheidsmannetje Mansour (Amr Waked, Urchin, Geostorm). Langzaamaan wordt duidelijk dat George niet meer doet wat hij wil en wel moet buigen naar wat het regime van hem vraagt, of anders…

Tegen een regime

Even voor de duidelijkheid: acteur George Fahmy bestaat niet, maar de president waar deze film rond draait, is wel degelijk huidig president Sisi. Hij kwam aan de macht in 2014 en wordt volgens mensenrechtenorganisaties beschouwd als een dictator. Z’n autoritair regime maakt dan ook vaak gebruik van het leger en de inlichtingendiensten om mensen onder de plak te houden. En dat wordt in Eagles of the Republic wel duidelijk via het personage van George.

Schrijver en regisseur Tarik Saleh heeft een Egyptische vader maar werd geboren en woont in Zweden, wat vermoedelijk ook de enige reden is dat hij dit soort film kan maken zonder echte vergelding. Hetzelfde geldt voor de Zweeds-Libanese hoofdrolspeler Fares Fares. Zo wordt in de film duidelijk wat er gebeurt met mensen die openbaar kritiek uiten op het regime. De film is ook de Zweedse inzending voor de Oscars en maakte kans op de Palme D’Or in Cannes dit jaar. Dat is best terecht, want de film kruipt wel onder je huid.

Propaganda

De film maakt duidelijk hoe vrije wil verdwijnt onder zo’n regime. Heb je nog veel keuze zodra je wordt benaderd? En kan je er ooit nog uitgeraken als je eenmaal toegeeft? Ook het feit dat kunst en de populariteit van Fahmy gebruikt wordt als propaganda is ontnuchterend, maar zorgt tegelijk soms voor humor. Zo is de president redelijk kaal maar willen ze dat George toch vol haar heeft, en ook de dubbele kin van Sisi wordt weggewerkt. Dat narcisme is voor ons bijna lachwekkend, en Fahmy probeert er zich tegen te verzetten, maar uiteindelijk gebeurt het toch.

George is aanvankelijk niet echt een personage waar je veel sympathie voor voelt. Zo is hij de verjaardag van z’n zoon vergeten en vraagt hij z’n assistent om een cadeau te kopen. Ook z’n vriendin Donya lijkt hij niet echt serieus te nemen. Hij heeft wel z’n principes en het is duidelijk dat hij echt houdt van acteren en films maken. Eerst is hij ervan overtuigd dat hij de film over de president zo goed mogelijk kan maken zonder z’n overtuigingen overboord te gooien. Maar de tactieken van de overheid zetten hem al snel met de voeten op de grond. Het is vooral die evolutie die deze film goed toont.

Uitstekende hoofdrol

Het was dan ook vooral de vertolking van Fares Fares die alles zo goed doet werken. Z’n ego en hoge dunk van zichzelf moeten langzaam plaatsmaken voor het ontnuchterende besef dat hij een zoveelste pion is geworden van het regime. Daarnaast wordt hij steeds menselijker wanneer duidelijk wordt dat ook z’n zoon in gevaar is. Ik kende Fares Fares eerlijk gezegd niet voor ik deze film zag, maar het was duidelijk dat hij de nodige charisma heeft om een superster te vertolken. Het toeval wil dat ik sinds de screening op FFG naar The Wheel of Time ben beginnen te kijken, waar hij in het tweede seizoen een grote rol heeft en z’n kunde en charisma bevestigde.

Als je niet helemaal op de hoogte bent van de geschiedenis en situatie in Egypte, is het verhaal niet altijd even duidelijk te volgen. Ik vroeg me soms af wie nu in welk kamp zat, en ook de intriges rond Suzanne leidden eerder af dan veel toe te voegen. De rol van Lyna Khoudri is daarnaast ook wel te verwaarlozen. Het einde is passend chaotisch maar zaaide toch ook wel wat verwarring.

Dat gezegd zijnde houdt Eagles of the Republic zeker de spanning erin. Statische zoomshots zijn daarbij misschien wat voor de handliggend, maar wel effectief. Ook de score van Alexandre Desplat is het vermelden waard met vaak een onheilspellende melodie met fluit en percussie die de spanning nog omhoog drijft. Deze film is het soort politieke thriller die eigenlijk wel zeldzaam is geworden. En wanneer je de zaal buitenkomt, ben je toch weer wat dankbaarder dat wij niet onder zo’n regime moeten leven.

Eagles of the Republic is vanaf 12/11 te zien in de bioscoop.