The Death of Robin Hood review: tussen geweld en loutering

In The Death of Robin Hood presenteert Michael Sarnoski een oudere, gewonde versie van de held die we allemaal kennen. Dat levert een beetje actie op, maar vooral een meditatief portret van verwerking en verbinding.

Geen Merry Men

In 1247 is een jonge zwerfster de wanhoop nabij. In de gure omstandigheden van het Britse platteland (duidelijk gefilmd in Ierland) wordt ze bijna geveld door kou, wind en regen. Net wanneer de honger haar de doodssteek dreigt te geven, stuit ze op een eenzaat die haar eten geeft. Maar eigenlijk heeft ze wraak in gedachten, want ze herkent de vreemdeling als Robin Hood (Hugh Jackman, The Sheep Detectives). De heroïsche verhalen over de herverdeling van rijkdom die over hem de ronde doen, gelooft geen van beiden. Al zeker niet degene die getroffen werd door zijn daden. Maar dat wraak niet zomaar kan bij hem, ondervindt ze snel.

Deze Robin Hood heeft het leven eigenlijk duidelijk al opgegeven. Hij omschrijft zichzelf als schurk en moordenaar. Hij doodde niet alleen hebzuchtige mannen, maar onschuldige. Ook vrouwen en kinderen. Op dit punt wegen die daden zwaarder door dan de mensen die hij er ook mee geholpen heeft. De enige persoon die hij nog toelaat, is Little John (een opnieuw haast onherkenbare Bill Skarsgård, Nosferatu). John vraagt zijn oude strijdmakker om hulp om gestolen land én zijn gegijzelde vrouw terug te krijgen. Die strijd loopt niet helemaal volgens plan af en Robin is zwaargewond. Bill brengt hem daarom naar een klooster op een afgelegen eiland. Moeder-overste Brigid (Jodie Comer, Killing Eve) verzorgt hem en maant hem aan om er te blijven, zonder te weten wie hij is. Maar vindt hij daar zijn rust?

Twee identiteiten

Al vanaf de eerste minuten wordt duidelijk dat The Death of Robin Hood geen ideaalbeeld van de mythische man zal tonen. Dit is niet Robin and Marian, Robin Hood: Prince of Thieves of Robin Hood. Er zijn geen flashbacks naar eerdere heldendaden, er wordt amper een concreet voorbeeld vermeld. Die tijden zijn lang vervlogen of er zelfs nooit geweest. Eigenlijk is de figuurlijke dood van de held Robin Hood al aan het begin van de film een feit. Maar kan de man zijn eigen zelfhaat en groeiend schuldgevoel afschudden? Of zal de letterlijke dood hem eerst vinden?

The Death of Robin Hood is een film met twee identiteiten, net als het hoofdpersonage. De eerste helft, in de strijd om John te helpen, zien we wel degelijk waarom Robin zijn reputatie heeft gekregen. De actie is extreem bloederig en doet meer dan eens denken aan The Northman (maar dan met een andere Skarsgård-broer). Sarnoski draait zijn hand niet om voor een pijl in het oog van een kind, een opengetrokken kaak en een gespleten hand. Het is donkere, grauwe cinema waarbij je de apathie van Robin duidelijk voelt.

Het eiland van Brigid kan geen groter contrast bieden. Het is er licht, rustig, en er is nuttige bezigheidstherapie zoals tuinieren en jagen. Er zijn vrouwen en kinderen, zelfs een meisje dat een band heeft met Robin. Robin heeft er een doel en herstelt langzaam van zijn verwondingen. Een melaatse die ook zijn plaats vond op het eiland, wordt zelfs een soort vriend. The Death of Robin Hood wordt vanaf dan een eerder trage, meditatieve film over loutering en vergelding. Anderen geven Robin de kans om met zijn verleden te breken, maar hij vindt zelf dat hij het niet verdient. Die tonale whiplash zal misschien niet iedereen kunnen smaken, maar voegt wel meer toe dan een even donkere tweede helft had gedaan.

Menselijkheid

Michael Sarnoski vond eerder al verrassend veel menselijkheid in het verhaal van een zwijnenhouder in het mooie Pig en in de overlevingsdrang van een terminale vrouw in A Quiet Place: A Day One. Dat doet hij hier opnieuw in deze gebroken versie van Robin Hood. Daarmee deed hij er absoluut goed aan om Hugh Jackman in de hoofdrol te casten. De acteur heeft zich bijna gespecialiseerd in de rol van ruwe bolster met blanke pit en een drang om jonge meisjes te beschermen. Zie alle X-Menfilms, Prisoners en Les Misérables. Gelukkig heb je ondanks die gelijkenissen bij hem nooit het gevoel dat je naar Hugh Jackman zit te kijken.

Maar tussen die lange haren en baard (een uitstekende pruik, overigens) zitten dus wel ogen die veel diepgang verraden. Misschien zelfs te veel, want het onverwachte dat Sarnoski bracht in zijn vorige films is hier voorspelbaarder. Als je personage aan het begin helemaal afgebroken is, vooral door zichzelf, waar moet je dan nog naartoe? Precies ook omdat we allemaal weten wie Robin Hood als figuur is, lijkt het scenario de details weg te laten. Ook Brigid leren we maar oppervlakkig kennen. De sterkte van Jackman en Jodie Comer, die ook hier weer acteert met een ongelofelijke naturel, zorgen ervoor dat je altijd mee blijft met het verhaal. Maar de grote emoties of verbinding die ik bij zijn vorige twee films voelde, ontbraken hier wel grotendeels.

Sarnoski brengt wel veel vakmanschap in zijn nieuwe film. De tastbare locaties gaan gepaard met de innemende cinematografie van Pat Scola die je vaak letterlijk dichtbij houdt, met close-ups en perspectiefshots. Ook de sfeervolle color grading en Iers-geïnspireerde strijkersmuziek maken dit een pareltje. Eén opvallend punt in de bioscoop was wel de beeldverhouding. Die is eerst heel smal, waardoor er vier zwarte randen op het scherm zichtbaar waren. Dat verandert wel verder in de film, dus ik was al blij dat ik niet gaan klagen was.

Ook de releasedatum doet bij ons de wenkbrauwen fronsen. Een film met deze sfeer en thematiek uitbrengen aan het einde van de zomer, wanneer de blockbusters nog overheersen? Gezien de beperkte doorlooptijd die bioscoopfilms tegenwoordig krijgen, is dat een jammere zaak. Een herfst- of winterrelease had het doelpubliek van dit soort kleine maar interessante films meer tijd gegeven om The Death of Robin Hood te ontdekken. Wij willen er alvast ons steentje aan bijdragen.

The Death of Robin Hood is nu te zien in de bioscoop.