Van sommige landen is de geschiedenis niet zo bekend of komt die toch niet zo veel onder de aandacht. Algerije is voor mij zo’n land. In de jaren 90 vond daar een burgeroorlog plaats tussen de regering en strenge moslimgroepen. In Papicha volgen we hoe die hele ervaring was voor een groep studentes en in het bijzonder modestudente Nedjma. Regisseur Mounia Meddour levert hiermee een pakkende, meeslepende film af over onrechtvaardigheid en het belang van vrouwelijke vriendschap.

Verandering

Nedjma zit in haar derde jaar aan de universiteit, waar ze Frans studeert. Haar echte passie is echter mode. ’s Avonds glipt ze samen met vriendin Wassila dan ook uit het studentenhuis waar ze verblijft om de jurken die ze maakt te verkopen in nachtclubs. In de taxi op de weg ernaartoe maken ze zich op en kleden ze zich om, tot ze aan een controle van het leger komen. Snel doen ze een hijab om en zet de taxichauffeur de radio af. Ze mogen uiteindelijk doorrijden maar niet na een stevige ondervraging. Op de radio waren er namelijk daarvoor berichten over terroristische aanslagen. Hierdoor krijgen we meteen een idee van hoe het er in het land aan toe gaat.

Nejdma’s jurken zijn erg populair bij de lokale meisjes. Haar droom is dan ook om een eigen winkel te openen. Haar materiaal haalt ze bij een lokale stoffenverkoper. De opzichter van het studentenhuis knijpt voor de meisjes een oogje toe wanneer ze naar buiten glippen. Hij geeft haar ook de naam “Papicha”, wat Algerijns is voor “mooie vrouw”. Al deze dingen maken duidelijk dat iedereen in het land vrij was om moslim te zijn zoals ze wilden. Nedjma en Wassila dragen geen hoofddoek, maar hun beste vriendin Kahina wel. Zij staat ook op het punt te trouwen met iemand die haar ouders voor haar gekozen hebben. Wat ze wel allemaal gemeen hebben, is hun vriendschap en steun voor elkaar.

© The Ink Connection

Maar naarmate de burgeroorlog verder woedt, wordt de sfeer in het land en voor de meisjes grimmiger. Er verschijnen posters die vrouwen aansporen om zich te bedekken, een groep vrouwen valt het leslokaal binnen om de leraar Frans te verwijten… Maar het echte keerpunt komt door een ingrijpende gebeurtenis in het leven van de meisjes. Die zet vooral Nedjma aan om te blijven vechten en dus wil ze een modeshow opzetten met haar eigen creaties, in een land dat vrouwen alsmaar meer kort wil houden.

Goeie uitvoering

Regisseur Mounia Meddour laat de verandering in de maatschappij niet op grote schaal zien in Papicha. We krijgen alleen glimpen ervan, zoals berichten op de radio of op tv. Maar voor de rest blijven we bij Nedjma en haar vrienden. Dit is altijd een goeie aanpak om het publiek te doen meeleven, maar zorgt er ook voor dat de impact concreet wordt. Je leert de personages vlak voor de verandering kennen en kan dus goed begrijpen waarom ze waarom ze op een bepaalde manier reageren. Alle reacties zijn menselijk: Nedjma blijft opstandig terwijl Wassila onder invloed van haar vriend eerder zou veranderen.

© The Ink Connection

Die realiteit is ongetwijfeld te wijten aan het goeie script van Meddour, dat dan ook autobiografisch is. Ze is zelf Algerijnse en studeerde in een soortgelijke school toen de burgeroorlog uitbrak. Vooral de vriendschap tussen de meisjes haalde ze uit haar eigen leven. Net als in soortgelijke films in de laatste jaren, Mustang en Bar Bahar, vormt die het emotionele hart van de film. Die wordt ook uitstekend vertolkt door de centrale cast en vooral Lyna Khoudri als Nedjma. Van haar zullen we hopelijk nog veel horen.

De film belicht ook hoe verschillend de vrouwen in een moslimgemeenschap kunnen zijn, iets waar sommige mensen nog steeds vooroordelen over hebben. Aan de andere kant blijft het ook wel eng om te bedenken hoe gemakkelijk vrouwen als minderwaardig worden gezien, want ook dat is de wereld nog niet uit. Meddours regiedebuut is meer dan verdiend de Oscarinzending van Algerije. Daar mag hij echter niet vertoond worden, dus geef de Papicha zeker in ons land een duwtje in de rug.

Papicha speelde op Film Fest Gent en speelt nu in sommigen bioscopen in Brussel en Wallonië. Een wijde Vlaamse releasedatum is niet bekend.

9 Aangrijpend

De uitstekende jonge cast en het straffe script over vrouwen die elkaar steunen in een land dat verandert in hun nadeel, is een indrukwekkend regiedebuut voor Mounia Meddour.

  • Verhaal 9
  • Personages 9
  • Visueel 8
Share.

About Author

Jana Valcke

Ik woon bijna in de cinema. Thuis kijk ik ook graag films en series. There are worse ways to spend your life.

Reacties