Belgen praten er in veel gevallen niet graag over. Maar uitgeverij Lombard werd aan het einde van de jaren 80 de moderniteit ingeschopt door een Nederlander, om precies te zijn Rob Harren. De man die begon op de marketingafdeling van de Nederlandse uitgeverij Oberon en in een razendsnel tempo opklom naar de top van de stripsector en hierbij allerlei vitale contacten wist te leggen met de grote spelers van de Franco-Belgische strip. Een onderbelicht stukje Nederlandse stripgeschiedenis waar, ondanks een ondermaatste biografie, nog lang niet alles over is verteld.

Schrijver: Dick Matena
Tekenaar: Dick Matena
Uitgever: Arboris
Aantal pagina’s: 176
Prijs: €29,95
Verschijningsdatum: 27 januari 2021

De deur in Franstalig België stond voor het eerst op een kier voor Nederlandse stripmakers. Peter de Smet, Dick Matena, Paul Teng en het duo Minck Oosterveer/Willem Ritstier trokken naar Brussel om hun waren te slijten.

Toen Harren enkele jaren later vertrok was het voor de meeste van hen gedaan. Paul Teng was de enige die blijvend carrière zou maken in de Franco-Belgische stripwereld. De rest trok terug naar Nederland.

Arboris heeft het werk dat Dick Matena maakte voor Lombard herdrukt in de hardcover Iconen. Hierin vind je de twee verhalen die in de jaren negentig in het Kuifje-weekblad werden gepubliceerd. En het derde dat het helaas net niet haalde. Het is voorzien van een zeer informatief dossier waarin de tekenaar wat vertelt over zijn werkwijze.

Gauguin en van Gogh

Dick Matena tekent een verhaal over de nadagen van Vincent van Gogh. Leidend voor zijn verhaal is de vriendschap tussen van Gogh en de schilder Paul Gauguin. Matena maakt van ‘onze’ Vincent een wat tragisch figuur. Iemand die als een gelovige achter Gauguin aanloopt. Iemand ook die lijdt aan een geestesziekte (waarschijnlijk veroorzaakt door een syfillisinfectie) en worstelt met zijn homoseksualiteit. Het verhaal bevat de sfeer van doem. Je weet dat van Gogh gruwelijk naar de kloten gaat. De voortekenen zijn door het hele album heen zichtbaar.

©Dick Matena

De vermeende homoseksualiteit van van Gogh was iets wat je gewaagd zou kunnen noemen. Kijkend naar zijn brieven zijn er inderdaad wel wat aanknopingspunten om deze gedachtengang te volgen. Of het geloofwaardig is zal ieder voor zich moeten bepalen. Als je geen moeite hebt met enige vorm van dichterlijke vrijheid dan is dit een prima album ..

Mozart en Casanova

In 1991 was het de beurt aan een ander duo. Mozart en Casanova zijn op het oog verschillende personen. Ze schijnen elkaar ontmoet te hebben in Praag en er wordt gefluisterd dat Casanova meeschreef aan Mozarts opera Don Giovanni. Een verhaal dat overigens door Matena in deze strip wordt erkend met enkele verwijzingen.

©Dick Matena

Vele jaren eerder waren beide heren echter ook in Den Haag. Hoewel het niet vaststaat dat ze elkaar toen hebben ontmoet, neemt Matena dit idee als uitgangspunt voor een nieuw verhaal. De charmante vrouwenversierder speelt een ragfijn spel met de wat bravere Mozart. Het zijn geen kwajongensstreken want Casanova zou weleens een bijzonder plan kunnen hebben met de componist.

Sartre en Hemingway

Helaas was Matena’s avontuur bij Lombard ten tijden van deze derde en laatste dubbelbiografie ten einde. Gelukkig bekommerde Uitgeverij Arboris zich om dit derde deel. Voor veel mensen die hier verder niet bij hebben stilgestaan, zal het vast een prettige ontdekking zijn.

Het jaar is 1924. Parijs is een toevluchtsoord geworden voor veel creatieve Amerikanen. Een van hen is Ernest Hemingway. Samen met de nerdy Jean-Paul Sartre ontfermen ze zich over een meisje. Het meisje was een jeugdliefde van Sartre en dreigt haar ondergang tegemoet te gaan.

Drie verhalen met een randje

De verhalen zijn in een vaste stijl getekend en bieden een bepaalde grafische consistentie. De decors zijn heerlijk sober getekend en eten de personages op. Ze leven echt en zijn niet zuiver een decorstuk. De inkleuring is trouwens ook prachtig. Matena werkt heel goed met lichtbronnen.

Dick Matena verkent hele serieuze onderwerpen in deze verhalen. Homoseksualiteit en religie, bravoure en ingetogenheid en mannelijkheid in zijn algemeenheid. Dit doet hij ongekend subtiel op een manier die zijn lezers niet kan vervelen. Hiermee laat hij zien dat hij over minstens evenveel verteltalent beschikt als de schrijvers tegen wie hij opkijkt en wiens werk hij na deze periode in België heeft verstript.

Iconen laat een kant van de stripauteur Matena zien die erg wordt gemist.

8 Wow

Het lezen van Iconen stemt me melancholisch. Dick Matena is een geweldige stripmaker wiens persoonlijke werk wordt overschaduwd door zijn commercielere klussen.

  • Verhaal 8
  • Tekenstijl 7
Share.

About Author

Dennis Van Beek

Leest boekjes met plaatjes en praat daar dan over op Geekster. Heeft ook een mening over andere dingen.

Reacties