Scary Movie (6) review: niet meer uniek

Na dertien jaar is de bekendste parodiefranchise van de jaren 2000 terug. Op die tijd is er veel veranderd, en dat laat zich ook merken in Scary Movie. Op een goede en slechte manier.

Legacysequels

Hoe hou je een horrorfranchise levend? Als je films draaien om het geweld en niet de personages (Final Destination: Bloodlines), dan moet dat je focus zijn. Heb je een goede opzet, maar vooral iconische personages gemaakt? Dan moet je ze interessant houden. Maar na een paar films raakt het feit dat zij altijd in gevaar zijn ook afgezaagd. Breng dan een rist nieuwe personages in het spel die liefst ook nog een link hebben met de oude personages, goed voor instant herkenbaarheid. Net zoals alle genres in de filmindustrie kon ook horror niet ontsnappen aan de legacysequels. Scream, Halloween, I Know What You Did Last Summer, The Exorcist — ze moesten er de laatste jaren allemaal aan geloven. Sommige nieuwe films deden het beter dan andere.

Scary Movie zit dertien jaar na de laatste film op hetzelfde punt. Na jaren stilte wordt Woodsville opnieuw geteisterd door Ghostface. Hij heeft het gemunt op Tuesday (Savannah Lee Nassif) en Sara (Olivia Rose Keegan), de dochters van Cindy Campbell (Anna Faris). Maar wanneer duidelijk wordt dat ook de kinderen van Brenda Meeks (Regina Hall, One Battle After Another) geteisterd worden, blijken zij niet de echte doelwitten, maar wel de ‘OG’ Scary Movie-personages, dus ook Shorty (Marlon Wayans) en Ray Wilkins (Shawn Wayans). En dus moeten jong en oud samenwerken om te overleven.

Meta

Scary Movie keert terug naar zijn roots, want nu zijn ook de Wayans-broers terug, de makers van de eerste twee films. Zij werden buitengewerkt na de tweede film door visieverschillen met de producers. Deze film neemt ook opnieuw de Scream-films als vertrekpunt. En dat is wellicht meteen het grootste pijnpunt. Horrorfilms zijn de laatste jaren zo meta en zelfreferentieel geworden dat het aspect dat de Scary Movies uniek maakte zo al ondermijnd wordt. Als je eigen films al commentaar geven over zichzelf, wat moet een parodiefilm dan nog vertellen?

Deze film neemt ook opnieuw de Scream-films als vertrekpunt. En dat is wellicht meteen het grootste pijnpunt.

Scary Movie baseert zich met name op de zevende en zesde Scream-films, waarin Jenna Ortega en Melissa Barrera de nieuwe generatie waren. In die films hadden de personages het zelf al over de “regels binnen een horrorfilm”, waardoor referenties daarover al snel te makkelijke herhaling of flauw lijken. Er komt één mopje over een Scream-film zonder Neve Campbell, maar ze hadden er gerust wat meer kunnen maken over de schabouwelijke behandeling van Barrera en de nasleep daarvan.

En waarom geen andere centrale film(s) kiezen die minder meta zijn? De films zonder de Wayans, Scary Movie 3 (mijn favoriet) en 4, waren minder succesvol en geliefd, maar die films richtten zich voor het ‘plot’ al eens op andere films, waardoor je sneller wat variatie kreeg in de franchise. Scary Movie 3 focuste op Signs, The Ring en zelfs 8 Mile. Maar de voorbije jaren kwamen er genoeg nieuwe horrorconcepten uit om binnen het genre te kunnen blijven. Waar zijn — zomaar uit het hoofd opgesomd — Ready Or Not, The Conjuring, Us, Hereditary, Midsommar, Bring Her Back, It, A Quiet Place of Happy Death Day?

Grapkanon

Door Scream te kiezen, hebben de makers zichzelf wat in een hoek gedreven, waardoor ze andere leuke verwijzingen minder aandacht kunnen geven. Gezien de makers wat wel te zeggen hebben over de rol van zwarte mensen in horror, zoals in een grappige scène tussen een jonge Wayans-telg en Ghostface, mocht de verwijzing naar Candyman wel wat meer zijn dan een dealermopje. Ook Smile, The Substance en Weapons worden wel geestig aangehaald, maar er zat eigenlijk nog meer in.

Sommige running gags zijn ook niet echt meer van deze tijd. Het personage van Doofy mocht in de jaren 2000 blijven. Toen was ook de overduidelijke homoseksualiteit van Ray misschien nog uitdagend, maar vandaag lijken we daar toch voorbij. Langs de andere kant heb je dan die opkomst van de manosphere en is het misschien bijna wel weer van deze tijd… Zucht. Ook de fascinatie voor humor over seks en drugs is misschien raar voor makers die intussen 20 jaar ouder zijn. Tegelijkertijd mikken ze wel op een jong doelpubliek én een publiek dat de Scary Movie-humor al kent, dus zou het misschien vreemd zijn zonder.

Maar uiteindelijk is Scary Movie zoals alle andere films wel een grapkanon. De ene verwijzing niet begrepen? Een halve minuut later volgt de volgende. En daarbij zitten er natuurlijk ook veel geslaagde grappen en nieuwe toevoegingen die best memorabel zijn. Met Final Destination wordt de draak gestoken via een toepasselijk themapretpark in de achtergrond van een scène — toch een van de grootste lachtrekkers in de film; Sinners krijgt twee momenten, waarvan die met het trio artiesten dat aan Brenda’s deur verschijnt de beste is, Get Out krijgt een mash-up met K-Pop Demon Hunters en er wordt ook gelachen met films die te moeilijk zijn om mee te lachen, zoals It Follows. Popcultuurliefhebbers, en zeker horrorfans, worden beloond voor hun kennis.

Alles voor Anna Faris

Alle grenzen overschrijden zoals de posters beloofden, doet Scary Movie niet. Maar ze deinzen er ook niet voor terug om vooral rechtse fenomenen en gebeurtenissen in hun hemd te zetten, zoals de immigratiedienst ICE, de bestorming van het Capitool, Kanye West en de Epstein Files. In een steeds conservatiever wordend Hollywood, vooral op studioniveau, is dat vandaag de dag geen sinecure meer.

Anna Faris en Regina Hall waren altijd al iconisch als Cindy en Brenda, vriendinnen ondanks hun verschillen.

Maar dé factor die deze Scary Movie bestaansrecht geeft, is de cast. Van de nieuwe acteurs zijn vooral Olivia Rose Keegan en Cameron Scott Roberts memorabel, deels omdat zij een mengeling is van Mikey Madison en Anna Faris zelf, en hij sprekend lijkt op Jack Quaid van Scream. Maar hun imitatie werkt net omdat het licht overdreven is. Er duiken nog wat oude bekenden op uit de oorspronkelijke films, maar wij wilden ook vooral de OG’s zien.

Zij stellen dan ook niet teleur. Anna Faris en Regina Hall waren altijd al iconisch als Cindy en Brenda, vriendinnen ondanks hun verschillen. Beide vrouwen zijn dan ook op een verschillende manier hilarisch, en kennen hun personages nu door en door. Ze waren er alleen niet bij Scary Movie 5, en daar wordt zelfs ook mee gelachen. Deze Scary Movie duurt amper anderhalf uur, dus wij hadden gerust nog een kwartiertje meer Cindy en Brenda willen zien.

Scary Movie is sinds 3 juni te zien in de bioscoop.